Такмаксем

Реклама: Хуткупăс туянăр! Покупайте гармонь!

mixaj_58 — Wed, 01 Apr 2020 09:05:07 GMT

https://skybeat.ru/catalog/product/s48-xli-chayka-19h12/

Гармонь «Чайка»

19х12-II – двухголосовая, без регистра. Звукоряд основан на неполной хроматической гамме. Звуковой диапазон мелодии - три неполные октавы. Строй - по желанию заказчика. В серийном производстве строй - Соль мажор, Ля мажор, До мажор.

Голосовые планки сделаны из алюминия, голоса стальные. Сочетание голосов: основной, розлив. Клавиатуры: правая – двухрядная, пуговичная (19 клавиш), левая – двухрядная, кнопочная (12 кнопок).

Резонаторы изготовлены из лиственных и хвойных пород дерева, имеют лаковое покрытие. Корпус инструмента сделан из березовой клеевой фанеры и облицован целлулоидом. Передние стенки корпуса украшены росписью в палехском стиле.

Правая и левая сетки изготовлены из алюминиевых листов и покрыты черной нитроэмалью. Меховая камера изготовлена из картона, оклеена х/б тканью, имеет 17 рабочих борин, ромб. Меховые углы - латунь.

В Красноармейском районе прошел районный фестиваль-конкурс гармонистов, баянистов и исполнителей частушек «Играй гармонь, звени частушка!»

mixaj_58 — Mon, 11 Dec 2017 18:01:10 GMT

Фоторепортаж

В районном Доме культуры с. Красноармейское прошел районный фестиваль-конкурс гармонистов, баянистов и исполнителей частушек «Играй гармонь, звени частушка!». Основная цель этого творческого конкурса – пропаганда и развитие традиций инструментального исполнительства, искусства игры на гармони, повышение уровня художественного и исполнительского мастерства музыкантов – гармонистов, выявление самобытных талантов. Организаторы этого конкурса Московский продюсерский центр «Русская гармонь» и отдел социального развития и архивного дела администрации Красноармейского района, Красноармейский районный дом культуры. Праздник собрал гармонистов практически из всех сельских поселений района. Кроме гармонистов на празднике приняли участие самодеятельные коллективы района: ансамбль «Кӑмӑл», ансамбль «Телей» Чадукасинского центра досуга, фольклорный ансамбль «Энжей» Янчеллинского центра досуга. Выход на сцену гармониста Александра Ганичева, солистки Светланы Калачевой, уроженки д. Кюльхири нашего района, вызвали бурную реакцию зрителей.

За высокие достижения в профессиональном мастерстве участники фестиваля-конкурса были награждены дипломами.

Так, в номинации «Ансамбли» дипломом за 1 место награжден ансамбль «Телей» Чадукасинского центра досуга, за 2 место – ансамбль «Шанчăк» Пикшикского центра досуга и ансамбль «Кӑмӑл» Досаевского дома досуга, за 3 место – ансамбль «Энжей» Яншихово-Челлинского центра досуга.

В номинации «Дуэты» дипломом за 1 место награждены Васильева Лилия и Федорова Надежда (Досаевский дом досуга), за 2 место – Вячеслав и Лидия Яковлевы (Исаковский центр досуга).

В номинации «Вокально-инструментальный» дипломом за 1 место награжден Георгий Ефимов (Районный Дом культуры), за 2 место – Валерий Егоров (Большешатьминский центр досуга).

В номинации «Инструментальный» дипломом за 1 место награжден Владимир Ильин (Районный Дом культуры), за 2 место – Болислав Иванов (Большешатьминский центр досуга), Вячеслав Михайлов (Яншихово-Челлинский центр досуга), Станислав Николаев (Районный Дом культуры), Сергей Егоров (Шивбосинский дом досуга), Лилия Васильева (Досаевский дом досуга), Юлия Русина (Чадукасинский центр досуга, за 3 место – Александр Терентьев (Исаковский центр досуга), Зиновий Петров (Районный Дом культуры).

За весомый вклад в развитие народного творчества директор Московского продюсерского центра «Русская гармонь» Александр Ганичев наградил районный Дом культуры дипломом «За верность жанру». Награды «Гран При» фестиваля-конкурса был удостоен Георгий Ефимов.

«Все задуманное удалось,- сказал директор Московского продюсерского центра «Русская гармонь» Александр Ганичев. Он поблагодарил всех гармонистов за выступление, а зрителей – за теплый прием.

Алла тытсан хут купăс...

mixaj_58 — Sun, 24 Jan 2016 20:42:55 GMT

Мĕнех пултăр манăн мухтанмалли? Темех çук. Ыттисем пекех пурăнатпăр. Тивĕçлĕ канура пулнă май килти ĕçсемпех çырлахма тивет. Пушă вăхăтра, ак, ялти клуба хуткупăс калама çÿретĕп, _ çакнашкал калаçкаласа Элĕк районĕнчи Самушка ялĕнче пурăнакан Юрий Васильев мана пÿртне кĕме сĕнчĕ. Пăхатăн та ун çине тĕлĕнетĕн: кăмăлне ăçтан илнĕ-ши? Ют çын умĕнче малтанлăха хăйне именчĕклерех тытнăскер тĕплĕнрех паллашнă хыççăн çăмăлтараххăн калаçса кайрĕ, чĕлхи- çăварĕ япшарланчĕ. Утмăл урлă каçнăскерĕн каласа памалли те пурах ĕнтĕ. Пурăнатпăр çапла. Йывăрлăха чăтма хăнăхнă, темле пул сан та ялан пурнăç çинчен шухăшланă. Халĕ ачасемшĕн пу- рăнатпăр,_ терĕ чей лартса яма хатĕрленнĕ май. Вăйпитти вăхăтра Шупашкарти агрегат заводĕнче ĕçленĕ вăл. Мăшăрĕн те ĕç вырăнĕ хуларах пулнă. Тивĕçлĕ канăва тухсан иккĕшĕ те хăтлă хваттертен уйрăлса Элĕк районĕнчи Самушкăна куçса килнĕ. Кунта яланлăхах тĕпленме шутла- нă вĕсем. Хваттерне хăйсен ачисенчен пĕрне парса хăварнă: çемйипе ирĕклĕн пурăнччăр, тирпейлĕхе упраччăр. Пурнăçне çак пысăках мар ялта малалла тăснишĕн ÿкĕнмеççĕ вĕсем. _ Сывлăшĕ уçă кунта, техника шăв-шавĕ хăлхана йÿçĕхтермест, çитменнине улăх-çаранĕ те çывăхрах: çÿре, уçăл _ чăрмантаракан çук. Юрий Васильевич шăплăха юратать те _ çу кунĕсенче пушă вăхăтра кунсерен пĕчченех тĕрлĕ чечек-курăкăн ырă шăрши сарăлнă тавралăх илемĕпе киленме тухкаласа килет. Васкамасăр утнă май ачалăх çулĕсене таврăнать пулĕ ĕнтĕ, пурнăçра тарăн йĕр хăварнă самантсене аса илет, тен. Халь, иксĕмĕр калаçса ларнă самантра, пĕр мыскарана аса илчĕ. Шкула кайиччен пĕррехинче пиччĕшĕ унăн чĕрнине касса илнĕ те купăс миххине янă. «Ÿссе çитсен купăçсă пул»,_ тенĕ тет ăна. Юрий вăл вăхăтра купăса алла тытса курман. +авах та пиччĕшĕ унăн чун-чĕри юрă-кĕвĕ еннерех туртăннине сиснĕ пулĕ çав. Чăнласах та килĕштернĕ, анчах кăна никама та па- лăртма тăрăшман. Пиччĕшĕ хăй вара купăс ăста каланă. Унăн пÿрнисем вылянине куç илмесĕр сăнанă шăллĕ. Хăйĕн те шурă-хура тÿмесем çине çăмăллăн пусса тĕрлĕ кĕвĕ кăларас килнĕ. Шкулта вĕренме пуçласан тинех ĕмĕчĕ пурнăçланма пуçланă: учитель тăрăшнипе майĕпен купăс калама вĕреннĕ. Аслă классенче юрă-кĕвĕпе ирттерекен пĕр мероприятирен юлман. Илемлĕ кĕвĕ кăларнипе кăна çырлахман _ юлташĕ- тантăшĕсемпе пĕрле юрланă та. Юрă-кĕвĕ Юрий чунне та- рăнах кĕрсе вырнаçнă пулин те алла аттестат илсен музыка енĕпе вĕренме кайман. Салтак тумне тăхăнсан купăс пирки вара вуçех те маннă. +артан таврăнсан тăван тăрăхра та ты- тăнса тăман _ Зеленодольск хулине тухса кайнă, холодильник туса кăларакан завода вырнаçнă. Темиçе çултан Шупашкара куçса килнĕ, ĕç биографине малалла агрегат заводĕнче тăс- нă. +авăн чухне пĕрле ĕçлекенсем пикенсех сĕннипе 90-мĕш çулсен пуçламăшĕнче чăваш телевиденийĕпе эфира туха- кан «Янра, хут купăс, савăнăçлă тусăм» кăларăма хутшăннă. _ Хулара ĕçлесе пурăннă вăхăтра хут купăса сайраран пĕрре, çывăх çынсен çуралнă кунĕсенче кăна алла тытнă. Кун- та, Самушкăра, çĕнĕрен чĕрĕлтĕм, юрă-кĕвĕ чуна уçма пул- тарнине тепĕр хут туйса илтĕм. Кÿршĕ ялти Вырăс Сурăмĕ- нчи библиотека-клуб çумĕнче «Варкăш» ятлă ушкăн йĕрке- ленĕ _ мана çавăнта чĕнсе илчĕç, купăс калама ыйтрĕç. Эпĕ хирĕçлеме пултараймарăм, _ кăмăллăн çуталса илчĕ Юрий Васильевич сăн-пичĕ. Концертсене хутшăнни хăшпĕр чухне- хи кичеме сирет, шухăша улăштарать, йышпа пĕрле чухне чун канлĕхне тупма пулăшать. +акна мăшăрĕ те аван ăнлан- нă, çавăнпа клуба кайма ирĕк панă. _ Концерт вăхăтĕнче купăс каласа ывăнмастăр-и? _ Пит тăрăх тар юхсан та пÿрнесем çаплипех вылясшăн. Куракан умне тухсан нимĕн пирки те шухăшламастăн. Юрă вĕçленнĕ хыççăн алă çупса яни çĕнĕ вăй-хал кĕртет. +авна май тата тăрăшса калатăн купăса. Коллектив ятне ярас килмест унăн. Хăй концерт пуçланас умĕн хумханнине никама та палăртмасть: залра сăнаса ла- ракан нумай-çке, ушкăнра та арçын пĕчченех _ куракан ăна çийĕнчех асăрхать. +ухалса кайма та пулать. Купăсçă кашнинчех хăйне вăхăтра алла илет, çавăнпа хут купăсран кĕвĕ пĕр тикĕссĕн шăранса тухать. Ку таранччен унăн «Варкăш» ушкăнпа районти чылай яла концертпа çитсе килме тивнĕ. Кашнинчех ырă сăмаха тивĕçнĕ. Юрий Васильевич килти ĕçсем патне те алă çитерет. Эрех- сăрапа айкашманскер çемье тилхепине çирĕп тытать. Арăмне итлет, унăн сĕнĕвне яланах шута илет. Шăкăл-шăкăл пурнăçа, хăй калашле, мĕнех çиттĕр?

Юрий КОРНИЛОВ.Элĕк районĕ. Автор сăнÿкерчĕкĕ

Тыткăнларĕ «Нарспи» чунăма...

mixaj_58 — Fri, 22 Nov 2013 18:06:21 GMT

«Пуш уйăхĕн вĕçĕнче хĕвел пăхрĕ ăшăтса
Силпи чăваш ялĕнче юр ирĕлчĕ васкаса...»
Иккĕленместĕп: К.Ивановăн «Нарспи» поэминчи çак йĕркесене кашниех ас тăвать. Малалли вара урокра пăхмасăр каласа панă хыççăнах манăçа тухнă. Михаил Луковшăн вара «Нарспи» пысăк пĕлтерĕшлĕ. Вăл поэмăна мĕн вĕçне çитиччен пăхмасăр пĕлет. Нумаях пулмасть çак хайлав тăрăх илемлĕ фильм ÿкернĕ.
М.Луковăн пултарулăхĕ нумай енлĕ. Вăл юрăсем çырать, аван юрлать. В.Давыдов-Анатрин, В.Шемекеевăн, А.Савельев-Сасăн тата ыттисен вун-вун сăвви илемлĕ юрă никĕсне выртнă. Хăйех аранжировщик, сасă режиссерĕ... Луковсен çемйинче пурте юрлаççĕ. Çак пултарулăх аслашшĕ-асламăшĕнчен куçнă. Ашшĕ Комсомольски районĕнчи Анат Тимĕрчкасси тăрăхĕнче ăста купăçсă шутланнă. Ăна ял-йыш, тăван-пĕтен, пĕлĕш туйсене, ытти уява час-часах йыхравланă. Çавна май Мишша та ултă çултах музыка инструменчĕсемпе кăсăкланма пуçланă.
«Ял лавккинче сутлăхра 2-3 купăс пурччĕ. Кашни кун вĕсене кая-кая пăхаттăм, - ачалăхри самантсене аса илет М.Луков. - Мĕн тери илĕртÿлĕччĕ вĕсем. Аттерен темиçе хутчен те туянса пама тилмĕртĕм. Илсе памарĕ. Пĕррехинче аслисем килте çуккипе усă курса вăрттăн вырăнтан укçа илтĕм те лавккана вĕçтертĕм. Купăс йăтса килтĕм. Чун каниччен туртрăм вара. Атте ĕçрен таврăнсан пуçланчĕ ахăр самана. Телее, купăса лавккара каялла йышăнмарĕç. Пасара кайса сутма шантарса каçпа аттепе анне хăнана тухса кайрĕç. Купăса шкафа питĕрсе хăварчĕç. Темччен лартăм питĕрĕнчĕк алăк çине тинкерсе. Купăс мĕнле ларнине, шурă-хура тÿмисене... рентген пек витĕр куратăп. Эх, пусăттăм вĕсене, илемлĕ кĕвĕ кăларăттăм. Çук вĕт. Юлашкинчен чăтаймарăм, çĕçĕпе хирсе алăка уçрăм».
Ывăлĕн кăмăлне пăсас темен ашшĕ ахăртнех. Пасара кайса çÿремен: купăса килтех хăварнă. Паянчченех упраннă вăл.
Мишша 9-мĕш класра вĕреннĕ чухне «Романтика» магнитофон модăна кĕнĕ. Ăна туянас ĕмĕтпе çамрăк фермăна ĕне сума çÿренĕ. Ĕçлесе илнĕ укçана хулара вĕренекен юлташне парса янă. Чылай вăхăт кĕтме тивсен те магнитофонлă пулнă вăл.
Юрă-кĕвĕ чунне çывăх пулин те шкул хыççăнах ку енĕпе вĕренме каяйман. Виçĕ çул колхозра выльăх пăхнă. Пĕррехинче ăна Чĕмпĕр облаçĕнче пурăнакан аппăшĕ хăй патне чĕнсе илнĕ. Кунти хуçалăх председателĕ алăран купăс яман каччăна колхоз хорне ертсе пыма сĕннĕ иккен. Килĕшнĕ, ĕçе пикеннĕ...
Çулсем иртнĕ май М.Луков ятарлă пĕлÿ кирлине ăнланса илнĕ. Вара никама систермесĕр Шупашкара тухса кайнă, музыка училищине вĕренме кĕнĕ. Кунтан вăл академи хорĕпе ансамбль артисчĕ пулса тухнă. Çак тапхăртан пурнăçне искусствăпа çыхăнтарнă тесен те йăнăш мар. Пĕр хушă тĕрлĕ вырăнта ĕçленĕ хыççăн Сарă тури, Хусанти консерваторисенче пĕлĕвне ÿстернĕ, ăсталăхне туптанă. Диплом илнĕ хыççăн Чăваш патшалăх акдеми капеллинче тăрăшнă. 2001 çулта хăй тĕллĕн ĕçлеме тĕллев лартнă. Хальхи вăхăтра, тĕпрен илсен, юрăсем кĕвĕлет, юрлать...
«Нарспи» поэмăна шкулта вĕреннĕ чухнех килĕштертĕм. Урокра сыпăкăн-сыпăкăн вулаттăмăр. Нарспипе Сентнер кун-çулĕшĕн пăшăрханса итлесе лараттăм, - аса илет Михаил. - «Ах, мĕншĕн ялтан тухса тармаççĕ-ши? Ашшĕ çилли иртиччен тăванĕсем патĕнче пытанса пурăнмалла вĕсен», - çапларах шухăшлаттăм ача ăсĕпе. Акă, тарнă самант тĕлне вуласа çитетпĕр. Савăнатăп вара. Унтан каллех кулянмалли пулать... Поэмăна миçе хут вуланă-ши эпĕ? Кашнинчех çапла пĕр пăшăрханатăп, пĕр хăпартлананатăп. Мĕн тери ăста çын пулнă Константин Васильевич! Тĕп шухăша, тĕшшине вулакан патне питĕ çăмăллăн çитерме пултарнă».
Пушкăрт çĕрне, Слакпуç ялне сăваплă вырăн тесе хаклать. Çулла кÿршĕ республикăран вăл çунатлă ĕмĕтпе хавхаланса таврăннă. А.Савельев-Сас çыравçă ăна «Нарспи» поэма тăрăх кино ÿкерме сĕннĕ. Киле таврăнсанах Михаил ĕçе пикеннĕ.
«Нарспи» поэма искусство çыннисене нихăçан та илĕртме пăрахас çук. Ăна тĕпе хурса лартнă спектакль те, мюзикл та сцена çине тухрĕ, - тет М.Луков. - Манăн тата та чĕрĕреххине курассăм килет. Шел, ку таранччен кино ÿкерекен пулмарĕ».
Ĕмĕтне чăна çавăрас тĕллевпе М.Луков малтанах чиновниксенчен пулăшу ыйтнă. Анчах унăн шухăшне ырлакан тупăнман. «Ăнланакан пулмарĕ, - тет вăл. - Аптăраса ÿкмерĕм. Ял-йыша, пĕлĕш-тăвана пухрăм. Пĕри - пĕр сăнара, иккĕмĕшĕ теприне калăплама килĕшрĕç. Нарспи Канаш районĕнчен килчĕ. Кам лаша, кам урапа тата ыттине те пачĕ. Ял уявĕнче кунĕпех ÿкертĕм». Кайран майлаштарса, виçелесе... картана лартнă, кино туса хатĕрленĕ. Сценарисчĕ, режиссерĕ, сăнарсене калаçтараканĕ... - йăлтах хăй.

...Экран çинчи ĕç-хĕл кадр хыççăн кадр ылмашăнать. Вилĕмсĕр поэма йĕркисене автор хăй вулать. Сăнарсем чĕмсĕр, вĕсем поэмăри пулăмсене «чĕрĕлĕх» кĕртеççĕ çеç. Луковăн хайлавĕ кино шайнех çитейменни куç кĕрет. Автор хăй те çакна йышăнать. «Васкаварлăрах пулчĕ. Ÿкерчĕк çитменрен хăш-пĕрне темиçе хутчен те кадра кĕртме тиврĕ», - тет. Кунпа кăна чарăнасшăн мар Михаил, малалла ĕçлесшĕн, «чун çимĕçĕн» пахалăхне татах çĕклесшĕн.

«Хĕвел анса ларсанах, питне çăвать, шăлăнать...» - ăнсăртран уçнă страницăри йĕркесене вулатăп. «Вăййа тухма шÿлкеме кăкăрĕ çине çакать...» - манран виçĕ-тăватă утăмра тăракан Михаил поэмăна пăхмасăр калама пикенчĕ. Васкамасăр, илемлĕн... Чарман пулсан, иккĕленместĕп, вĕçнех çитетчĕ. «Çывăраймасăр выртнă каçсенче «Нарспи» поэмăна ăшăмра калатăп. Пĕр хут, иккĕ... Мана лăпланма, канлĕх тупма пулăшать вăл», - вăрттăнлăхне уçать М.Луков.

Валентина БАГАДЕРОВА

Хут купăсне алран вĕçермест

mixaj_58 — Fri, 21 Dec 2012 14:32:34 GMT

Красноармейски райпо ветеранĕсен тĕл пулăвне пынăччĕ вăл. Ун хыççăн пухăннисене хавас та çĕкленÿллĕ юрă-кĕвĕпе савăнтарчĕ. Хут купăсне те хăех каларĕ. Темиçе çул пĕлетĕп-ха ăна. Пĕртте 70 çул урлă каçнă теместĕн: сăн-питрен те чылай çамрăк курăнать, хусканăвĕсем те çăмăл, пÿрнисем хут купăс тÿмисем çинче вылясах тăраççĕ. Ватăсем ăна алă çупса йышăнчĕç.
Каярахпа ятарласа курнăçрăм Николай Семеновичпа, пурнăçĕпе ĕçĕ-хĕлĕ, пултарулăхĕ пирки интереслентĕм. Манăн йыхрава хапăл тунăскерпе сăмахлама та çăмăл иккен: ыйтусене тÿррĕн хуравлать. Акă мĕн пĕлтĕм Н. Дмитриев пирки.
…Вăл Вăрмар районĕнчи Кивĕ Шулханра йышлă ачаллă çемьере (4 ывăлпа 5 хĕр) çуралнă, чи кĕçĕнни пулнă.
— Пиччем те — Иван — Тăван çĕр-шывăн Аслă вăрçине хутшăннă. Халĕ ăна та юлашки çула ăсатрăмăр. Икĕ аппам çеç тăрса юлчĕ. Раиса — 90 çулта, Мускавра пурăнать. Елена, РФ тава тивĕçлĕ зоотехникĕ, Çĕрпÿре тĕпленнĕ. Ачалăх çулĕсем çăмăл килмерĕç çав. Мĕн тăвăн, пурте ун чух йывăрлăха чăтса ирттернĕ, çав шутрах эпир те. Анне — Анна Николаевна — ку çулсенче окопсем чавса шăннăскер, каярахпа куçĕ хавшанипе аптрарĕ. Манăн та пĕчĕклех, кăштах тырă ĕçлесе илес тесе, 9 çул хушши кĕтÿ кĕтме лекрĕ, — аса илчĕ Николай Семенович.
17-ре чухне оргнаборпа Архангельск хулине тухса каять, тинĕс портĕнче грузчикре ĕçлет.
— Çывăх çынсем "салтака килтенех кай” терĕç те, яла таврăнтăм, Вăрмарти автошкулта водителе вĕрентĕм. Унтан 4 çул Германире хĕсметре тăтăм, — пĕлтерчĕ Н. Дмитриев.
Çартан таврăнсан, вăл 1969 çулта Çĕрпÿри совхоз-техникумран "питĕ лайăх” паллăсемпе вĕренсе тухнă. Вăрмарти "Сельхозтехника” пĕрлешĕвĕнчи линипе монтаж участокĕнче 19 çул прорабра ĕçленĕ. Ку вăхăтрах Чул хулари ял хуçалăх институтĕнче кÿртĕм мелĕпе вĕренме те мехел çитернĕ. Çав çулсенче шăпах Куславкка районĕнчи Карач хĕрĕпе — Алла Леонидовнапа (вăл медицина институтĕнче вĕреннĕ) паллашнă, çемье чăмăртанă. Красноармейскине куçса килсен, мăшăрĕ — районти тĕп больницăра, хăй сысна самăртакан "Союз” комплексра тĕп инженерта вăй хума тытăннă. 1986 çултан — газ уçлакан "Заволжская” станцири смена инженерĕ. Тивĕçлĕ канăва тухас умĕн 15 çул хушши райпо автогаражĕн начальникĕнче тимленĕ. Халĕ те ĕç хăварма шутламасть-ха, "килте алă усса мĕнле ларас”, тет.
Икĕ ывăл Дмитриевсен, аслă пĕлÿллĕ. Владимир Красноармейскинчех тĕпленнĕ — аслă суд приставĕ. Юстици майорне çак кунсенче çеç-ха ЧР Пуçлăхĕ М. В. Игнатьев Тав хучĕпе чысланă. Алексей вара "Чăвашмелиораци” пĕрлешÿ ертÿçин çумĕнче вăй хурать.
Мана Николай Семеновичăн пултарулăх çулĕсем те интереслентерчĕç.
— Купăс калама 4-мĕш класра вĕреннĕ чухне ялти клубра хăнăхрăм. Кĕтÿ кĕтнĕ çулсенче Иван пичче хама ятран хут купăс туянса пачĕ. Ялти вăйăсем, Çĕнĕ çул каçĕсем, тĕрлĕ уяв-праçниксем пĕртте мансăр иртмен. Яш-кĕрĕмпе вăй питтисене юрлаттарнă-ташлаттарнă. Архангельскра чухне музыка училищине каçхи занятисене те çÿрерĕм, — терĕ вăл.
Унтанпах хут купăса алăран ямасть Н. Дмитриев. Çарта чухне, ав, концертсене хутшăннă, баянпа каланă. Активлăхшăн 10 кунлăх отпуска та тивĕçнĕ. Германи çĕрĕ çинчен баян туянса таврăннă. Николай Семеновичăн пултарулăхĕ çулран-çул туптанса пынă. Вăл уçă саслă тусĕсемпе — хут купăс-баянпа. Чăваш телевиденийĕпе А. Васильев йĕркеленĕ "Выля, хут купăс!” передачăна Трак ен çĕрĕ çинче ÿкернĕ, республика Кунне Шупашкарта паллă тунă çĕре, районти ĕçпе юрă тата спорт уявĕсене — Ака туйсене, культурăн Красноармейскинчи тĕп учрежденийĕнче иртнĕ смотр-конкурссене хутшăннă. Пушă вăхăтра халĕ те алла хут купăс тытать, чăваш, тутар, вырăс кĕввисене каласа савăнтарать.

В.Данилов

Настоящий гармонист

mixaj_58 — Sat, 27 Oct 2012 11:30:11 GMT

Его мелодии звучат от души и для души. Гармонист Арсений Арсеньевич Яйцов в Ядринском районе дал благотворительные концерты. С концертной программой он вступил в Гимназии №1 г.Ядрин, Ядринском ДК, ПЛ-25 и на встрече с предпринимателями. 3 декабря его мелодии слушали и депутаты районного Собрания депутатов после очередного заседания. Гимны России, Чувашии и Марий Эл звучали в зале заседаний районной администрации. Где бы не выступал виртуоз своего дела, его везде принимали тепло. Долго аплодировали и просили сыграть разные мелодии. Сегодня по Ядринскому радио прозвучала передача о его мастерстве.
- Я люблю творить добро. Доброе дело зря не пропадет. Для людей делаешь хорошее - и жить хочется, и творить хочется, и настроение всегда прекрасное, - так отметил он в интервью районному радио. Радиослушателей он призвал вежливо относиться к старшему поколению.
По словам А.Яйцова, он дал 2270 благотворительных концертов за 11 лет.
Гармонист Арсений Яйцов – заслуженный работник культуры Российской Федерации и Республики Марий Эл, почетный гражданин Горномарийского района, один из первых лауреатов государственной премии имени Ивана Палантая. Арсений Арсеньевич много делает по укреплению дружбы и сотрудничества между народами.

Подробнее

Алла тытрăм хут купăс...

mixaj_58 — Sat, 27 Oct 2012 11:26:35 GMT

Трак енри Алевтина Тимофеева тăван халăхăн йăли-йĕркине аталантарса пырас енĕпе çителĕксĕр ĕçлени пирки чун-чĕререн кулянса çырни куç умĕнчех. Çак тÿнтерле пулăм — атте-анне, асатте-асанне, кукаçи-кукамайăн ырă мулне, юрри-кĕввине, йăли-йĕркине, такмакне, шÿтне куллен пурнăçран сирни йĕркеллĕ пулăм мар ĕнтĕ.
Ку ырату, тĕрĕссипе, чун ыратăвĕ Йÿçкассинчи обществăлла корреспондентшăн та, Трак тăрăхĕшĕн те, Чăваш Республикишĕн те, Раççейшĕн те хальлĕхе тарăна кайнă чир вырăнĕнчех.
Тĕрĕсех, Алевтина Петровна калашле, чăваш туйĕсем ĕлĕкхи йăх-несĕл пуянлăхне çухатса, пытарса пыни çав тери тарăхтарать, шухăшлаттарать.
Чăваш туйĕ вăл ĕлĕкренех тата халĕ те ялшăн, кашни çыншăн çутă çăлтăр евĕр çуталса, туй арăмĕсен капăр, илĕртÿллĕ çи-пуçĕпе палăрса, туй каччисен пархатарлă ташшисемпе, юрри-кĕввипе çĕклентерсе, хăпартлантарса тăнă.
Туй параппанĕпе хут купăс ăстин иксĕлми пултарулăхĕ туй халăхне çеç мар, каччăн е хĕр-упраçăн тăван-хурăнташне, ял-йыша хăй тавра пуçтарнă, савăк юрă ытамне илнĕ, кам ÿркенмен, ура хуçса ташша тухнă.
Хальхи туй-шыльăкăн сăн-сăпатне тăрăшуллă, чун-чĕре хăвачĕпе туйса тăрса хăй шухăшĕ-кăмăлне уçнă А. Тимофееван вырăнлă, кашни вулаканах сÿтсе явма хистекен материалĕ çумне хушса çапла каласшăн эпĕ.
Анчахрах, ватлăх çинчен мансах пуль, мăшăрпа иксĕмĕр Вăрнар тăрăхĕнчи пĕр туйра пултăмăр. Паллах, туйне, мĕн пытармалли пур, чăвашла, чăн чăвашла ирттерме çине тăнă. Туй арăмĕсем йышлă, пурте чăваш хĕрарăмĕн çи-пуçне тăхăннă, пĕри те тепри сăн-питрен илĕртÿллĕ, сассисем те уçă, туй юррисен сăмахĕсене те аван пĕлеççĕ. Туй параппанĕ те çумрах...
Шел, хут купăсçă курăнмарĕ, ялта çав инструментпа вылякан çын çук-мĕн. Шел, анчах та çитмĕл урлă каçнă мучине хут купăс тыттараймăн, вăй-халĕ хавшанă унăн.
— Атя, Юркка, тăсса яр-ха хăвăн "Чайккуна”, — аяк пĕрчинчен çемçен тĕксе илчĕ кил хуçи. — Сансăр пурнăç кичем...

Çăмăллăн тăсса ятăм хут купăса. Эх, пăр тапранчĕ тейĕн, хускалчĕ туй.

Параппан сасси, туй арăмĕсен хаваслă юрри, туй каччисен çĕкленÿллĕ, çăмăл ташши пуянлатрĕ, вăй-хал кĕртрĕ туя. Кашни сасă, кашни кĕвĕ пĕр çĕре пĕрлешрĕ. Паллах туйĕ, чăннипех те мăнаçлă, курăмлă, кăтартуллă тата ĕмĕр-ĕмĕр асра юлмалла иртрĕ кашниншĕнех.

— Пултаруллă та çаврăнăçуллă, чăннипех те паян чăвашсен йăли-йĕркишĕн чунпа, вăй-халпа çунакан çынсем йышлăрах пулсан, чăвашлăх-шăн чĕлхе-çăварпа çеç ырă пулнине мансах ялсенче, чи малтан чăваш туйĕ-шыльăкĕ ĕлĕкхиллех тикĕс çул-йĕрпе каясса, ыранхи кун çутине курса çирĕп утăмсемпе талпăнасса шанатăп эпĕ, — пуç тайса хак пачĕ, тав турĕ мана кил хуçи. — Паллах, çакăнта чи малтанах пирĕн, ашшĕ-амăшсен, ял-йышăн, тус-тăвансен куллен ĕçлени, кар тăни кирлĕ.

Питĕ вырăнлă сăмахсем. Апла пулсан, хут купăса алăран ярар мар, калама хăнăхар, çынсене савăнтарар.

Г.Ефимов ("Ял пурнăçĕ"/ 23.10.2012)

“Хавала” — парне

mixaj_58 — Fri, 20 Apr 2012 16:03:00 GMT

Нумаях пулмасть ЧР культура, национальность ĕçĕсен, информаци политикин тата архив ĕçĕсен министерствипе "Тульская гармонь” фабрика килĕшÿ тунă пулнă. Унпа килĕшÿллĕн аякри туссем Красноармейскинчи ял тăрăхĕсен хушшинчи информаципе культура центрĕ çумĕнчи купăсçăсен "Хавал” ансамблĕ валли ятарласа фабрика парнине — купăсне хатĕрленĕ.
Ăна ăсталама "Чăваш Енти ялсен 2013 çулчченхи социаллă аталанăвĕ” республикăн тĕллевлĕ программипе килĕшÿллĕн пăхса хăварнă пулнă, çавна валли 52660 тенкĕ уйăрнă.
Калама йывăр, паянхи кун культурăра пысăк пĕлтерĕшли мĕн пулса тăрать-ши: çĕнетсе улăштарни (модернизаци) е ырă йăла-йĕркесене сыхласа хăварни. Пĕри тепринпе çыхăннах пулĕ. Паллах, кăмăл уççи, ял пурнăçне анлăн, савăнăçлăн тата килĕшÿллĕн çырăнса юлнă музыка инструменчĕсенчен пĕри купăс пулса юлчĕ. Халĕ ял клубне е унти пĕр-пĕр савăнăçлă мероприятине, пирĕн ял кĕввисен управçисĕр — купăссăр — кураймастăн. Унсăр уяв та уяв мар. Уйрăмах Красноармейскинче — республикăри чи пысăк ялсенчен пĕринче. Пирĕн патра чылайранпа ĕнтĕ Хусанти Н. Г. Жиганов ячĕллĕ патшалăх консерваторине ăнăçлă вĕренсе пĕтернĕ, районти Н. Янкас ячĕллĕ преми лауреачĕ, купăсçăсен "Хавал” тата "Трак ен” халăх фольклор ушкăнĕсен ертÿçи Н. Никоноров ĕçлесе пурăнать. Шăпах Николай Михайлович ĕнтĕ ентешсене çак сасăллă музыка инструментне юратма вĕрентрĕ те. Çапла вара министерство заказĕ Трак ене çул тытрĕ.
Раççейри чи лайăх фабрикăсенчен пĕринче туса хатĕрленĕскер ытти çĕрте сайра тĕл пулать. Вăл икĕ ретлĕ, тăватă саслă, нумай тембрлă (сасă янăравлăхĕсен уйрăмлăхĕ пысăк). Купăс кăшкарне шурă та илемлĕ "перламутр” майлă целлулоидпа витнĕ. Çапла вара янăравлă купăс республика тата унăн тулашĕнче нацин халăх музыкине анлăн саракан "Хавал” ансамбльте хăйĕн тивĕçлĕ вырăнне тупрĕ. Асăннă коллективăн анлă репертуарĕнче чăваш композиторĕсен произведенийĕсем, чăваш халăхĕн анлă сарăлнă юррисен кĕввисем... "Хавал” чăваш халăхĕн ырă йăли-йĕркисене малалла тăсаканĕ, чăваш наци музыкин культур

Пой, гармоника!

mixaj_58 — Wed, 04 Apr 2012 12:09:35 GMT

Согласно договору, заключенному между Министерством культуры, по делам национальностей, информационной политики и архивного дела Чувашской Республики и фабрикой «Тульская гармонь», выполнена работа по изготовлению гармони для ансамбля гармонистов районного Дома народного творчества Красноармейского сельского поселения Чувашии.
Из средств республиканского бюджета Чувашской Республики, предусмотренных республиканской целевой программой «Социальное развития села в Чувашской Республике до 2013 года», утвержденной постановлением Кабинета Министров Чувашской Республики от 25 декабря 2002 г. № 335, на это выделено 52660 рублей.
Трудно сказать, что является в культуре более высокой ценностью: модернизация или сохранение традиций. Брэндом души, широкой, весёлой, гармонично вписавшейся в сельский пейзаж, является гармошка. Разве можно представить сельский клуб и народное веселье без неё, хранительницы мотивов наших деревень! Память её бесценна. Без нее и праздник – не праздник. Тем более, в Красноармейском - одном из самых больших сел республики. Здесь не мог не возникнуть ансамбль гармонистов, потому что в селе живет и радует своим творчеством известный гармонист Николай Никоноров, выпускник Казанской государственной консерватории им. Н.Г. Жиганова. Именно он влюбил земляков в этот голосистый инструмент. А значит, и заказная гармонь не могла сюда «не приехать».
Гармоника, заказанная на лучшей фабрике, сохранившей лучшие традиции производства язычковых инструментов, по истине уникальна. Она двухрядная, четырехголосная, многотембровая. Корпус гармони облицован белым высокохудожественным целлулоидом «под перламутр» и имеет художественное оформление, выполненное методом инкрустации натуральным перламутром. Теперь этот инструмент станет украшением выступлений ансамбля гармонистов Красноармейского Дома народного творчества, созданного в 2005 году. Коллектив получил широкую известность в республике, пропагандируя национальную народную музыку. В течение пяти лет работы музыкантам удалось накопить обширный репертуар, позволяющий наиболее полно раскрыть возможности народных инструментов, поистине любимых чувашским народом. В репертуаре коллектива произведения чувашских композиторов, обработки чувашских народных песен. Коллектив является носителем народных традиций музицирования, собирателем и популяризатором чувашской национальной музыкальной культуры. На II Всероссийском фестивале-конкурсе оркестров и ансамблей национальных инструментов народов России «Многоликая Россия» в 2011 году в Москве их назвали виртуозами. А по-другому не могло и быть.
Надеемся, что эта поддержка Минкультуры Чувашии даст возможность многим культработникам поднять роль национального музыкального инструментария, престиж исполнителей на них, поддержать очень важный пласт народный культуры и продолжить дальнейшее развитие народного инструментального жанра.

Çăлкуç: http://gov.cap.ru/list4/news/rec.aspx?gov_id=67&link=&preurl=.&FKey=F_JURL_ID&id=1379276

Игорь Шипков — Красноармейскинче

mixaj_58 — Sat, 12 Nov 2011 20:20:36 GMT

Ноябрĕн 8-мĕшĕнче районти халăх пултарулăх çуртĕнче Санкт-Петербургри паллă купăсçăн концерчĕ пулчĕ.
Игорь Шипкова пирĕн район çыннисенчен чылайăшĕ пĕлет ĕнтĕ. Унччен малтан та вăл районта пулса пултарулăхĕпе паллаштарнăччĕ.
Игорь Геннадий Заволокинăн чи лайăх вунă хут купăсçисенчен пĕри, чылай, вăл шутра тĕнчери, конкурссен лауреачĕ. Хут купăспа хăех вылять, хăех юрлать, куракансене сцена çине юрлама та, ташлама та, хут купăспа калама та кăларать. Хальхинче те чаплă музыкантăн концерчĕ аван иртрĕ. Программăра вырăс халăхĕн, лирикăлла юрăсем. Куракансем кашни номерех хытă алă çупса кĕтсе илчĕç. Артиста пурнăçĕпе ĕçĕ-хĕлĕнче ăнăçу сунчĕç, татах килсе пултарулăхĕпе савăнтарма ыйтрĕç.